Gru
05

(fot. gazeta.pl/shutterstock.com)

Kiedy w 1997 roku Bogdan Miś, znany dziennikarz, zajmujący się m.in. tematyką komputerową, napisał w „Wiedzy i Życiu”: Stało się. Komputer pokonał w grze aktualnego mistrza świata, Garriego Kasparowa, wydawało się, że nastała nowa epoka w rozwoju sztucznej inteligencji. Ciąg dalszy nastąpił…

Trochę historii

Szachy są grą trudną i skomplikowaną, a liczba strategii jest ogromna. Mistrzowie i arcymistrzowie szachowi nie pracują zawodowo, poświęcając cały czas na naukę i opanowywanie kombinacji posunięć, których w pojedynczym ruchu dostępnych jest około 20. Z drugiej strony, liczba tych kombinacji jednak jest ograniczona i da się ująć w zasady matematyki. Dzięki temu naukowcom udało się stworzyć oprogramowanie AI, które pokonało człowieka – szachowego arcymistrza.

Próby pokonania człowieka przez komputer w grze w szachy podejmowane były już wcześniej. Bywało, że osoby grające w szachy na poziomie amatorskim przegrywały z komputerami. W 1989 roku komputer Deep Thought konstrukcji IBM miał wygrać z Kasparowem. Nie udało się, mistrz pokonał maszynę bez większego wysiłku. Firma nie dała za wygraną i zbudowała giganta Deep Blue. Był on wielką szafą o mocy obliczeniowej tysiąckrotnie szybszej od Deep Thought. W 1996 roku oczy całego świata zwróciły się w kierunku meczu szachowego człowieka z maszyną. I tym razem Kasparow okazał się lepszy, choć pierwszą partię wygrał Deep Blue. To historyczne wydarzenie miało miejsce 10 lutego. Następne trzy partie należały do mistrza, pozostałe dwie były remisowe, a cały mecz wygrał Kasparow wynikiem 4:2.

Rok później firma IBM wystawiła do meczu z Kasparowem znacznie ulepszoną wersję Deep Blue, nazywając go nieoficjalnie Deeper Blue. 11 maja 1997 roku mecz człowieka – wówczas aktualnego mistrza świata z komputerem, prowadzony ze standardową kontrolą czasu, zakończył się zwycięstwem maszyny 3½ : 2½.

Kasparow domagał się kolejnej rozgrywki, jednak firma IBM nie podjęła wyzwania i zamknęła program Deep Blue. Kasparow prowadził rozgrywki z innymi komputerami, jego następcy grali z następcami Deep Blue. W 2006 roku Vladimir Kramnik grał z komputerem Fritz. Ale żaden z tych pojedynków nie odbił się szerokim echem w świecie.

240 minut „nauki”

Cztery godziny trwało wprowadzanie do sztucznej inteligencji Google, AlphaZero, zasad gry w szachy. Resztę, czyli strategie, AI opracowała samodzielnie za pomocą algorytmów maszynowego uczenia się. AlphaZero przeprowadziła kilkaset tysięcy rozgrywek sama ze sobą. Wówczas jej twórcy podjęli wyzwanie wystawiając ją do gry przeciwko programowi Stockfish.

AlphaZero została stworzona przez laboratorium DeepMind, należące do Google’a i specjalizujące się w sztucznej inteligencji. Tam właśnie powstała AI AlphaGo, która pokonała mistrza świata w Go. AlphaZero jest jej ulepszoną, bardziej ogólną wersją.

Natomiast Stockfish jest silnikiem szachowym. Powstał na bazie innego silnika – Glaurung. Obydwa są upowszechnione na licencji wolnego oprogramowania, dzięki czemu zespół (Marco Costalba, Tord Romstad, Joona Kiiski i inni) mógł opracować Stockfisha w wersjach 32- i 64-bitowej na platformy Windows, Linux i Mac OS X. W rankingach oprogramowania szachowego zajmuje zdecydowanie najwyższe lokaty, często pierwszą (obecnie w rankingu prowadzi Houdini 6.03).

AlphaZero i Stockfish rozegrały 100 partii. Bilans wypadł imponująco dla sztucznej inteligencji Google. AlphaZero wygrała 28 z nich, z czego 25 grając białymi i 3 czarnymi. Reszta rozgrywek – 72 – zakończyła się wynikiem remisowym, Stockfish nie wygrał ani jednej partii!

Można zatem zaryzykować stwierdzenie, że AlphaZero w ciągu 240 minut posiadła całe zasoby ludzkiej, gromadzonej przez wieki, wiedzy na temat szachów, po czym wykorzystała ją w praktyce. A tymczasem Google podał do wiadomości, że jego sztuczna inteligencja jest w stanie stworzyć własną generację, która przewyższałaby możliwościami swoich poprzedników, stworzonych przez człowieka…

Interesująca z punktu widzenia samej gry jest różnica pomiędzy człowiekiem a maszyną. Rozgrywkę między dwoma ludźmi, szczególnie na niższym szczeblu zaawansowania, można porównać do konwersacji – strony naprzemiennie oferują zagrania, wycofują się, zmieniają taktyki, podejmują nawet decyzje w oparciu o informacje niepochodzące z samej planszy. Znajomość przeciwnika lub kontekst w którym odbywa się partia również delikatnie wpływają na grę.  Komputer natomiast wolny jest od takich rozpraszających czynników – widzi tylko planszę i optymalne ruchy, nie ocenia sytuacji dookoła niego, nie podejmuje intuicyjnych decyzji, wszystko zamyka w matematyce.
Maszyna pokonała człowieka w szachy, ale maszyna nie gra jak człowiek.

Autor: Konrad Bielawski, specjalista ds. odzyskiwania danych w firmie  DATA Lab. Informatyk z wykształcenia. Pasjonat sportów motorowych i brytyjskiego kina.

 

URL Trackback

Trackback - notka

Dodaj komentarz

Musisz sięzalogować aby móc komentować.

  • Szukaj:
  • Nadchodzące wydarzenia

    Gru
    11
    wt
    2018
    całodniowy London Chess Classic
    London Chess Classic
    Gru 11 – Gru 16 całodniowy
    Turniej z udziałem: Caruana, Vachier-Lagrave, Aronian, Nakamura. Obszerna informacja na stronie turnieju: link.
    Gru
    13
    czw
    2018
    całodniowy 9. Sharjah Chess Cup for Women
    9. Sharjah Chess Cup for Women
    Gru 13 – Gru 21 całodniowy
    W dniach 13-21 grudnia 2018 w Szardży (ZEA) odbywa się 9 edycja Międzynarodowego Pucharu Kobiet. Polskę reprezentują: Monika Soćko (KSz GKS Hetman Katowice), Karina Szczepkowska (KSz Stilon Gorzów Wlkp.) oraz Oliwia Kiołbasa (MUKS Stoczek 45 Białystok). wyniki strona Źródło  [...]
    Sty
    19
    sob
    2019
    całodniowy Tata Steel Masters 2019
    Tata Steel Masters 2019
    Sty 19 – Sty 27 całodniowy
    Bardzo silny turniej z udziałem: Carlsen, Mamedyarov, Ding Liren, Giri, Kramnik, Anand, Nepomniachtchi, Radjabov, Duda, Shankland, Vidit. Więcej informacji na stronie turnieju: link.
  • Odnośniki

  • Skąd przychodzą

    Free counters! Licznik działa od 29.02.2012
  • Ranking na żywo

    2700chess.com for more details and full list 2700chess.com for more details and full list
  • Codzienne zadania

    Play Computer
  • Zaprenumeruj ten blog

    Wprowadź swój adres email aby zaprenumerować ten blog i otrzymywać powiadomienia o nowych wpisach przez email.

    Dołącz do 140 pozostałych subskrybentów

%d bloggers like this: