link
GM Valery Salov turns 61 today. Born in Wrocław, Poland, he became World U16 Champion in 1980 and climbed the rankings to reach world number three in 1995—behind only Kasparov and Karpov, and ahead of Kramnik, Anand, and Ivanchuk.
In the late ’90s, he walked away from… pic.twitter.com/nRWxD7TrLe
— ICC chessclub.com (@chessclubICC) May 26, 2025
Od wielu lat spotykam sie z krytyką, że mam w głowie tylko jeden problem: debiuty, debiuty…!
Niestety to jest pięta achillesowa polskich szachów wyczynowych i o tym trzeba ciągle przypominać. Takie powinno być zadanie każdego ambitnego trenera, niezależnie od skutków takiego działania. Polskie kadry bowiem nie tolerują krytyki ich gry i mankamentów ich wyszkolenia. O tym mogłem się wielokrotnie przekonać osobiście ze strony zawodników, trenerów, działaczy PZSzach itd.
/////////////////////////////////
Zatem przypomnę niektóre moje wcześniej opublikowane teksty w kwestii istoty fazy debiutowej:
„Kilka lat temu zwrócono mi uwagę na juniora Kacpra Pioruna, którego wtedy oceniano na miarę talentu Wasyla Iwańczuka. Przejrzałem wiele jego partii i stwierdziłem, że jego najsłabszą stroną są właśnie debiuty. Wniosek był jasny: był niedostatecznie szkolony i dlatego ten utalentowany zawodnik stanął w pewnym momencie w swym twórczym rozwoju…”.
Na szczęście Kacper Piorun zrozumiał, że bez dobrego repertuaru debiutowego nie ma co liczyć na większe sukcesy turniejowe. W wywiadzie w piśmie „MAT” (6-2015) powiedział: „..podreperowałem się trochę w debiutach, bo wcześniej miałem problemy z uzyskaniem przewagi, albo chociaż pozycji do gry. Debiutowo czuję się teraz pewniej…”.
Zapewne wielką niespodzianką dla wielu osób (także dla mnie) był wywiad czołowej zawodniczki kraju Kariny Szczepkowskiej-Horowskiej (obecnie Cyfka) w piśmie Polskiego Związku Szachowego „MAT (1-2016).
Nasza arcymistrzyni dość krytycznie odniosła się do współpracy z wieloletnim trenerem kadry kobiet Markiem Matlakiem. Następnie co mnie zaszokowało, to że trener kadry męskiej i zarazem mąż konkurentki naszej młodej zawodniczki, Bartosz Soćko współpracuje z arcymistrzynią:
Gdy zaczęłam, pracować z Bartoszem Soćko i wprowadziłam nowy repertuar debiutowy, to już po dwóch turniejach z impetem przekroczyłam barierę rankingową 2400.
Dalej Pani Karina mówi: „Zmieniliśmy repertuar debiutowy białymi całkowicie, czego efektem było m.in. drugie miejsce na Memoriale Radzikowskiej, wynik na II Lidze Seniorów (5 z 5) czy wynik na lidze chorwackiej – to wszystko dzięki nowemu repertuarowi!
Problem debiutów jest słabością polskich kadr praktycznie od 1945 roku! Dlatego wielokrotnie zwracałem na to uwagę w moich publikacjach (artykuły i książki).
Już pisałem kiedyś na blogu, że studiując książkę Stanisława Gawlikowskiego „100 zwycięstw polskich szachistów“, Penelopa 1997, natknąłem się na stronie 122 na opis udziału wielokrotnego mistrza Polski Bogdana Śliwy w turnieju w Budapeszcie w 1952 roku.
Autor napisał: „Przez dwa powojenne dziesięciolecia w polskich szachach królował Bogdan Śliwa. Debiutując w pierwszych powojennych mistrzostwach Polski w Sopocie w 1946r., odniósł wielki sukces – zajął I miejsce i zdobył pierwszy (z sześciu w całej karierze) tytuł mistrza Polski. Po raz drugi zdobył tytuł w 1951 r., rozpoczynając całą serię zakończoną dopiero w 1954 r., a po raz ostatni został mistrzem kraju w 1960 r.
Gdy w 1952 r. Węgrzy organizowali wielki turniej poświęcony rok wcześniej zmarłemu jednemu z najsilniejszych szachistów okresu międzywojennego – Gezie Maróczy`emu, właśnie Śliwa miał bronić imienia polskich szachów. Trudno było liczyć na sukces, skoro startowali między innymi Keres, Geller, Botwinnik, Smysłow, Stahlberg, Szabo, Petrosjan, ale można się było wiele nauczyć, a przy okazji pokrzyżować plany nawet najwybitniejszym arcymistrzom.
Wiadomo było, że najsilniejszą stroną Polaka jest gra środkowa, a najsłabszą debiut. Niestety, z losowania wynikało, że już na starcie nasz mistrz będzie walczył z całą czołówką. Obnażyła ona bezwzględnie braki w przygotowaniu teoretycznym Polaka.
Efekt był tragiczny. Po 10 rundach na koncie Śliwy widniało tylko 1.5 punktu …
cdn
Aravindh???? pic.twitter.com/Hj3LcZ3GQV
— Anish Giri (@anishgiri) June 6, 2025
Congratulations to @pawnof64squares on winning the Stepan Avagyan Memorial 2025! ????
A brilliant run and a proud moment for Indian chess! ????????#S8UL #S8ULFTW pic.twitter.com/FYJLlGqvbG
— S8UL (@S8ulesports) June 6, 2025
Arcymistrzem, który stwierdził poprawę gry w fazie debiutowej Klaudii Kulon był Mateusz Bartel. Jak już pisałem kilkakrotnie w przeszłości w różnych publikachach, także na blogu, zmarnował on swój wielki talent przez zlekceważnie właśnie początkowego stadium partii.
Arcymistrz sam stwierdził:
co przypomniałem niedawno w wpisie 119.
Norway Chess, 26 maj-6 czerwca, Nakamura – Gukesh 1-0
Nakamura ładnie rozegrał końcówkę i Gukesh przegrał. Nie obyło się to jednak bez „pomocy” samego Gukesha. W końcówce remis jest ewidentnie widoczny, tylko trzeba go „dowieźć”, czyli dograć partię do końca i zremisować. Wizyjnie to widać, po obu stronach są różnokolorowe gońce, więc remis po wymianie ciężkich figur jest oczywisty.
Jesteśmy zdziwieni że na tych poziomach i to taki szachista jak Gukesh, mistrz świata, technicznie tego nie rozwiązał. Pokazujemy naprawdę prostą drogę do remisu.
W pozycji końcowej ani białe ani czarne nie są w stanie awansować swoich pionków i wygrać.
Po 39.W:g6 również mamy remis w 70 ruchu.
Goldchess Assistant
W ostatnim czasie przejeżdżałem parę razy przez miejscowość Eitorf położoną nad rzeką Sieg. Przypomniałem sobie o niedawno zmarłym arcymistrzu Vlastimilu Horcie, który tam żył i mieszkał.
Poszperałem trochę w internecie i udałem się pod wskazany adres. Ku mojemu zaskoczeniu, drzwi otworzyła mi wdowa po arcymistrzu pani Brigitte Hort. Po przedstawieniu się i wyłożeniu celu mojego niespodziewanego najścia zostałem zaproszony do środka domu. Jeszcze większym zdziwieniem był mój strój rowerowy, ponieważ wróciłem z przejażdżki rowerowej nad malowniczą rzeką Sieg.
Wizyta moja była bardzo krótka, ale zarazem bardzo miła. Chciałem się dowiedzieć na którym cmentarzu został pochowany GM Hort i dowiedziałem się, że pogrzeb odbędzie się w Pradze a w Eitorf było tylko pożegnanie żałobne i dostałem na tą okoliczność egzemplarz klepsydry i folder z oficjalnego programu pożegnania arcymistrza.
Zygmunt Nasiółkowski
