W miniony weekend odbyły się dwie rundy ligi niemieckiej kobiet z licznym udziałem polskich zawodniczek.

Aktualna tabela:

1. OSG Baden Baden    2  4   8 
 2. Schachverein Mül  2  4   7 
 3. Bad Königshofen   2  3   8 
 4. Hamburger SK von  2  2   8 
 5. SV Chemie Guben   2  2   7 
 6. Rodewischer Scha  2  2   6½
 7. SF 1891 Friedber  2  2   6½ 
 8. SF Deizisau       2  2   6 
 9. SK Großlehna      2  2   4½ 
10. USV Volksbank Ha  2  1   5 
11. Karlsruher SF 18  2  0   3½ 
12. Schachverein Wat  2  0   2

ChessBase News

Niedawno przedrukowałem z Chess Community polemiczny artykuł w sprawie kontrowersji wokół Grand Prix kobiet.

Oto dalszy ciąg tego problemu w tłumaczeniu Gali Śledziewskiej:

Geoffrey Borg odpowiada Zhdanovowi

Zaproszenie Petera Zhdanova do “sprawiedliwego procesu wyboru gracza” w Grand Prix nie spotkało się z powszechnym uznaniem. Faktycznie, większość czyterlników ChessBase nie zgadza się, że wybór do cyklu Grand Prix powinien opierać się wyłącznie na sile gry.

Kevin Cotreau, Merrimack, NH USA

Peter Zhdanov jest młodym człowiekiem, gdyż każdy z pewnym doświadczeniem wiedziałby, że „życie jest niesprawiedliwe” i że „ludzie z pieniędzmy ustalają przepisy”. Tak więc, Peter, jeśli chces naprawdę zmian, zaproponuj konkretną metodę finansowania, a następnie możesz uczynić ją tak dalece sprawiedliwą, jak chcesz. Poruszyłeś problem, więc dlaczego chcesz, żeby FIDE odpowiedziała na wiekowy problem, którego nikt naprawdę nie rozwiązał? Szachy ciągle nie mają szerokiej publiczności w mediach, które generują wielkie zyski, tak więc, powodzenia. Innaczej mówiąc, napraw problem sam lub przestań narzekać. A tymczasem, dobrą wiadomością jest to, że najlepsi gracze, ci, którzy kwalifikują się na podstawie rankingu, ciągle są tymi, którzy za każdym razem wygrywają. Jeśli nie i słabszy gracz wygrywa, to też potwierdza słuszność wyboru, gdyż tak zwany słabszy gracz nie był taki słaby.

Ozdal Barkan, Mountain View, USA

Próba uczynienia wszystkich równymi może spowodować, że wszyscy będą biedni, jak to pokazano wiele razy w historii. Wszystko, co zachęca do fundowania szachowych turniejów, powinno być brane pod uwagę elastycznie. Jeśli upierasz się przy równości, przede wszystkim nistrzostwa świata kobiet nie powinny istnieć. Judit Polgar jest od dziesiątków lat najsilniejszą szachistką i nawet nie gra w kobiecych turniejach. Ponadto, cała koncepcja olimpiady bazuje na zachęceniu do udziału szerokiej grupy, a nie na równości. Czy jest sprawiedliwe, że niektórzy najsilniejsi sportowcy w świecie nie mogą uczestniczyć w olimpiadzie, ponieważ ich kraj ma tylko trzy miejsca?

Geoffrey Borg, CEO of FIDE

Chociaż artykuł rozpoczyna się faktycznym przedstawieniem kandydatek do turniejów FIDE Grand Prix kobiet 2011/12, Pan Zhdanov następnie, niestety, odrzuca wszelką formę obiektywizmu z oskarżeniami o faworyzm organizatorów lub urzędników FIDE, jak również krytykując niesprawiedliwy wybór uczestniczek. Zamiast wychwalać stabilność i wzrost liczby kobiecych turniejów, co Grand Prix oferuje, Pan Zhdanov oskarża czołówkę współczesnych kobiecych szachów o niesprawiedliwość.

Wolę przejrzeć fakty i uniknąć subiektywnych komentarzy.

W FIDE Women GP 2011/12 było na początku 18 zawodniczek i 17, które pomyślnie zakończyły Grand Prix. Zasady Grand Prix wymagają uczestnictwa przynajmniej w trzech turniejach. Rezerwowe zawodniczki nie liczą się, gdyż grają tylko jeden turniej. Zhu Chen, była mistrzyni świata, wycofała się po uczestnictwie tylko w dwóch turniejach. Pan Zhdanov źle interpretuje, na korzyść swojego argumentu, udział rezerwowych graczy i ignoruje wzmiankę, że te rezerwowe zawodniczki grały tylko jeden turniej i nie miały możliwości dokonania postępu w cyklu wskutek warunku udziału w trzech, minimum,  turniejach. Rezerwowe (Tan Zhongyi, Lilit Mrktchian, Kubra Ozturk, Monica Soćko i Nino Khurtsidze) zastępowały tylko w jednym turnieju oficjalne zawodniczki, które nie mogły uczestniczyć z powodów osobistych. To były Alisa Galliamova, Betul Yildiz Cemre, Alexandra Kosteniuk i Zhu Chen.

Sposób wyboru graczy został oryginalnie stworzony wraz z rozpoczęciem Grand Prix w 2008 roku (mężczyźni) i następnie trochę zmodyfikowany z 14 do 12 graczy dla kobiet. Nowy Grand Prix odbywający się w Londynie kopiuje te same zasady, które były użyte w kryteriach kobiet. Są one przeglądane przez komisje FIDE mistrzostw świata i olimpiady przez rozpoczęciem każdego cyklu i szczegółowo dyskutowane, żeby zapewnić maksymalny obiektywizm w stosunku do wszystkich czynników związanych z serią Grand Prix.

Po podjęciu decyzji przez Zarząd FIDE, do czasu, gdy istnieje zobowiązanie umowne z sześcioma miastami, żaden Grand Prix nie rozpocznie się. Jest to po to, żeby uniknąć podobnych problemów, jakie miały miejsce w pierwszej serii w 2008 r.

Wracając do głównego tematu, w którym Pan Zhdanow błyszczy pod koniec swego artykułu, sukces i ciągłość serii Grand Prix Kobiet zależy od goszczących miast, które organizują kobiece turnieje bazując na ich poparciu lokalnej zawodniczki lub chcą one promować kobiece szachy bez oczekiwań, że ich reprezentantka będzie miała wpływ na końcowe wyniki. Czy 18 (jak dotąd) miast, które organizowały Grand Prix, organizowałyby to bez tej zachęty? Mogę poinformować Pana Zhdanova, że odpowiedź jest absolutnie negatywna. Zasada zapraszania przez organizatorów jest stosowana w kilku innych turniejach, takich jak Drużynowe Mistrzostwa Świata (Otwarte i Kobiece), Kandydatów, Puchar Świata, Pucharowe Mistrzostwa Świata Kobiet itd. i dotyczy innych sportów, jak Puchar Świata FIFA wśród najbardziej godnych uwagi.

Próba Pana Zhdanova nazwania serii Grand Prix półfinałem jest też myląca, gdyż uczestnik musi grać co najmniej trzy turnieje w ciągu dwóch lat  nie jest to pojedyńczy turniej. Budyń ocenia się przez jedzenie, a wyniki ostatniej serii Grand Prix Kobiet 2011/12 odzwierciedlają rzetelność serii, gdyż trzy czołowe szachistki zajęły czołowe trzy miejsca w Grand Prix. Poprzednia seria też potwierdziła ten sam wynik z Hou Yifan, Koneru i Dzagnidze na 1-3 miejscach i zajmujących 1., 2. i 5. miejsce w świecie w momencie zakończenia GP (wyłączając, oczywiście, Judit Polgar z tej porównawczej analizy wyników).

Czy są inne idée, które mogą dać większej liczbe graczy szansę udziału? Tak i są one od dawna dyskutowane. Jedną z idei jest danie wszystkim graczom raczej tylko trzech turniejów niż czterech i zwiększenia liczby graczy z 18 do 24, tym samym danie dodatkowo 6 miejsc dla kwalifikujących się z rankingu. Inną jest organizowanie kwalifikujących turniejów lub festiwali, lub użycie turniejów ACP do kwalifikowania się w Grand Prix Kobiet. Wszystkie te pomysły mają plusy i minusy.

Nowa seria Grand Prix, rozpoczęta w Londynie, organizowana przez AGON, próbuje iść w kierunku sponsorowania, które radzi Pan Zhdanov w jednym miejscu: znajdź organizatora, który chce czołowych graczy i ignoruje sponsorowanie przez miasta gospodarzy. To jest dobre tak długo, jak długo organizator jest w stanie znaleźć sponsora wzrastających kosztów. AGON ma podejście inwestycyjne w tym temacie i obecnie funduje serie Grand Prix po znalezieniu odpowiednich sponsorów.

Kobiece turnieje nie jest wcale łatwo sprzedać sponsorom, wbrew olbrzymiej ilości produktów i usług dostępnych dla kobiecej populacji. Seria FIDE Women Grand Prix kosztuje ok. 1,2 miliona euro w ciągu dwóch lat, można więc mieć ideę, ile wysiłku i czasu wymaga organizacja takiego cyklu. Prowadzone są dyskusje z nowym komercyjnym partnerem FIDE i AGON zarezerwował sobie prawa w przyszłości do wzięcia pod uwagę organizację Grand Prix Kobiet i cyklu mistrzostw świata, ale może stać się za kilka lat.

FIDE jest zawsze otwarta na obiektywną i konstruktywną krytykę i dziękując Panu Zhdanowi za artykuł, jednocześnie docenilibyśmy głębsze badania i obiektywizm.

Geoffrey Borg
FIDE Chief Executive Officer

Jest to książka repertuarowa dla białych po 1.d4. Duński arcymistrz Lars Schandorf w tej pracy prezentuje swoje propozycje. Ważnym uzupełnieniem są partie z nowoczesnej praktyki turniejowej(78). Pierwszą część tej serii omówilem wcześniej na blogu:

Playning 1.d4 The Queens Gambit

Książkę można zamówić w firmie Niggemanna.

Dzisiaj zakończył się w rosyjskiej miejscowości Pojkowski w regionie Jugra – położonej w zachodniej Syberii – silny międzynarodowy turniej imienia Anatolija Karpowa z udziałem najlepszego polskiego szachisty Radosława Wojtaszka. Uczestnicy imprezy:

Końcowe wyniki

1. Jakowenko 6
2. Ponomarjow 5.5
3-4. Motylew i Wojtaszek po 5
5. Wang 4.5
6-9. Bruzon Batista, Bologan, Rublewski i Onischuk po 4
10. Short 3

Wynik Radosława Wojtaszka można na pewno uznać za sukces. Jednakże jakość jego gry nie mogła zachwycić. Już dawno pisałem, że nasz superarcymistrz gra mało interesujące szachy. Wynika to z jego schematycznego repertuaru debiutowego.

Strona turnieju

ChessBase News 1 (wersja niemiecka)
ChessBase News 2 (wersja niemiecka)
ChessBase News 3 (wersja niemiecka)
ChessBase News 4 (wersja niemiecka)

Jest to książka o gambitach. Ukraiński arcymistrz Walery Aweskulow skoncentrował się w swojej pracy przede wszystkim na gambicie Blumenfelda i gambicie wołżańskim.

Książkę można zamówić w firmie Niggemanna.

W trakcie dyskusji o gambicie Gajewskiego zarzucono mi niechęć do polskich szachów, bo piszę o nich negatywnie. Uzasadnieniem tego była m.in. moja opinia, że Grzegorz Gajewski nie odkrył tego gambitu, lecz go tylko spopularyzował w arcymistrzowskiej praktyce turniejowej.

Swoją tezę podparłem partiami z praktyki graczy korespondencyjnych. Ale i tutaj znaleziono na mnie „haka”: twórczość słabych i nieznanych szachistów nie można brać na serio pod uwagę. Zaprotestowałem! To byłaby dyskryminacja szachistów z niższymi tytułami szachowymi.

Dla przypomnienia podaję kilka linków dotyczących tej kwestii:

Link 1
Link 2
Link 3
Link 4

Tymczasem ja zawsze podkreślałem zasługi polskich szachistów w tworzeniu nowoczesnej teorii debiutów, co świadczą o tym liczne moje publikacje.

Na mojej stronie przedstawiłem sylwetkę specjalisty gry korespondencyjnej z tytułem starszego mistrza międzynarodowego (takiego tytułu nie ma w grze normalnej) Władysława Króla odkrywcy kilku idei gambitowych. Już w 2001 roku publikowałem osiągnięcia naszego teoretyka w prasie polskiej i zagranicznej.

Władysław Krół

Forum szachowe 

W tym numerze wiele miejsca poświęcono turniejowi w Dortmundzie. Są oczywiście sprawozdania z innych imprez i szkoleniowe materiały.

Jaan Elvest (zdjęcie z Internetu)

Jaana Elvesta poznałem osobiście w czasie mojego urlopu w USA w 1999 roku. Okazał się bardzo komunikatywną osobą, z którą można było rozmawiać na różne ciekawe tematy, nie tylko szachowe.

Był kiedyś bardzo silnym arcymistrzem. Obecnie zajmuje się pracą trenerską i publicystyczną. Gala Śledziewska w komentarzu w temacie Kasparow w Moskwie (7) m.in. napisała:

Jaan Ehlvest napisał książkę dla tych, którzy chcą uczyć gry w szachy przedszkolaków. Wystarczy znajomość ruchów i szachowego zapisu (w celu komunikowania się). Ta książka jest już podręcznikiem w szkołach Estonii, Litwy i innych krajów (nie pamiętam których). Przy okazji, 10 tys. egzemplarzy zostało wykupione przez sponsora Ehlvesta w USA i rozdane w szkołach.

Jest ona przeznaczona dla rodziców, nauczycieli, entuzjastów szachów, wszystkich tych, którzy chcą popularyzować szachy, uważane przez autora za znakomite narzędzie rozwoju umysłowego dziecka.

Poniższe dzieło otrzymałem z autografem autora.

Facebook

Judit Polgar została arcymistrzynią w wieku 15 lat i 4 miesięcy czyli miesiąc wcześniej od Roberta Fischera. Przedstawiona książka omawia karierę znakomitej szachistki na bazie jej kombinacyjnych partii.

Książkę można zamówić w firmie Niggemanna.

Na blogu Gali Śledziewskiej został opublikowany krytyczny tekst Petera Żdanowa dotyczący FIDE Grand Prix kobiet: Zaproszenie do rzetelnego wyboru gracza:

Kobiece szachy są względnie zaniedbane w porównaniu do męskich. Jeśli zapytać typowego miłośnika szachów, co to jest Women’s Grand Prix i kto się do niego kwalifikuje, odpowiedzią zwykle będzie cisza.

Jak na razie, FIDE Women’s Grand Prix jest cyklem turniejów kołowych z ładnymi nagrodami pieniężnymi i możliwościami zwiększenia umiejętności przez spotkania z innymi silnymi arcymistrzyniami. Jednym z głównych celów odbywania się tych turniejów jest wyłonienie pretendenta, tj. szachistki, która spotka się ze zwycięzczynią Kobiecego Pucharu Świata w meczu o tytuł mistrzyni świata. Tak więc, w pewnym sensie Grand Prix jest półfinałem mistrzostw świata, gdyż wygranie go upoważnia do finałowego meczu o koronę.

Trudno jest śledzić mistrzostwa świata kobiet, więc krótkie przypomnienie:

Obecną mistrzynią świata jest Hou Yifan z Chin. Ona też zabezpieczyła sobie pierwsze miejsce w cyklu Women’s Grand Prix.

Mistrzostwa Świata Kobiet odbędą się w listopadzie 2012 w Chanty-Mansyjsku, Rosja. Jeśli Hou Yifan obroni tam tytuł, będzie grała w 2013 roku mecz przeciwko pani (pretendence), która zajmie drugie miejsce w cyklu Women’s Grand Prix. Jeśli Hou straci tytuł w listopadzie, będzie grała z nową mistrzyią, gdyż zakwalifikowała się do meczu przez cykl Grand Prix.

Oczywiście, można się spodziewać, że tylko najlepsze z najlepszych kwalifikują się do cyklu Grand Prix – na podstawie ich osiągnięć i siły gry. Jednakże, rzućmy okiem na listę uczestniczek i wskażmy, na jakiej podstawie zostały zaproszone:

1. Hou, Yifan (mistrzyni świata 2010) 2. Ruan, Lufei (finalistka mistrzostw świata 2010) 3. Koneru, Humpy (półfinalistka mistrzostw świata 2010) 4. Zhao, Xue (półfinalistka mistrzostw świata 2010) 5. Kosintseva, Tatiana (ranking 2566,00 / lipiec 2010 i styczeń 2011) 6. Stefanova, Antoaneta (ranking 2553,00 / lipiec 2010 i Jstyczeń 2011) 7. Kosintseva, Nadezhda (ranking 2551,50 / lipiec 2010 i styczeń 2011) 8. Muzychuk, Anna (ranking 2528,00 / lipiec 2010 i styczeń 2011) 9. Lahno, Kateryna (ranking 2526,50 / lipiec 2010 i styczeń 2011) 10. Cmilyte, Viktorija (by rating 2526,50 / lipiec 2010 i styczeń 2011)

Sześć nominowanych przez organizatorów każdego turnieju:

11. Ekaterina Kovalevskaya (Rostov) 12. Ju Wenjun (Shenzhen) 13. Alexandra Kosteniuk (Nalchik) 14. Alisa Galiamova (Kazan) 15. Elina Danielian (Jermuk) 16. Betul Cemre Yildiz (Istanbul)

Dwie nominowane przez prezydenta FIDE:

17. Zhu Chen 18. Batkhuyag Munguntuul

W Shenzhen Tan Zhongyi (2447, CHN) też uczestniczyła.

Ponadto, obecna lista ma cztery nowe nazwiska: Monika Socko (2481, POL), Nino Khurtsidze (2456, GEO), Lilit Mkrtchian (2450, ARM), Kubra Ozturk (2296, TUR). O ile wiem, powody ich włączenia nawet nie zostały urzędowo stwierdzone.

Teraz trochę podstawowych rachunków. Tylko 10 szachistek zostało zaproszonych do Grand Prix na zasadzie konkurencji, 13 następnych otrzymało pewnego rodzaju dzikie karty. Podsumowując, ok. 57% szachistek uczestniczy w Grand Prix nie z powodu wspaniałych umiejętności szachowych, ale po prostu dlatego, że pewien urzędnik FIDE lubi je lub ponieważ ktoś ma pieniądze i życzenie, żeby ustawić etap Grand Prix specjalnie dla nich! Czy można sobie wyobrazić inny renomowany sport, gdzie ma się możliwość zapłacenia kilkuset tysięcy dolarów i wprowadzenia do półfinału cyklu mistrzostw świata, bez względu na międzynarodowy ranking?

Nie zrozumcie mnie źle, nie mam zamiaru ranić uczuć uczestniczek. Jedno, przeciwko czemu protestuję, jest to, że sport ma być sprawiedliwy, a nowoczesne kobiece szachy na wysokim poziomie nie są. Oczywiście, każdy ma różne warunki treningowe. Na przykład, niektórych atletów stać na trenowanie na najwyższym poziomie i podróżowanie, podczas gdy innych na to nie stać. Niemniej jednak, można typowo spodziewać się, że gracze mają równe legalne szanse walki o koronę. Sposób, w jaki działa teraz ten system, talent i umiejętności liczą się tylko do pewnego stopnia, gdyż dość często nie będziesz zaproszony, chyba że masz silnych sponsorów lub znajomości w FIDE. Przeciwnie, jeśli je masz, twoje szanse na sukces znacznie zwiększają się. Niestety, zawodowe kobiece szachy stają się sportem „płać za wygraną”.

Znaczącym przykładem występowania osobistych powiązan ponad szachowe mistrzostwo jest to, że IM Ekaterina Atalik (2448), która razem ze swoim mężem GM Suatem Atalikiem ma konflikt z wice-prezydentem FIDE i prezydentem Tureckiej Federacji Szachowej Ali Nihat Yazichi, nie bierze udziału, podczas gdy dwie znacznie słabsze tureckie szachistki z rankingiem 2200-2300 otrzymały dzikie karty. Co więcej, można się zapytać: dlaczego szachistki z rankingiem wyższym niż Ekaterina Atalik nie uczestniczą?

ChessBase zwykle jest zwykle na tyle uprzejma, że publikuje ciekawe informacje od czytelników. Pozwólnie mi spróbować przewidzieć niektóre z uwag i odpowiedzieć na nie z wyprzedzeniem.

Kogo obchodzi, że jacyś względnie słabi gracze dostają dzikie karty? Oni i tak nie mają wpływu na końcową klasyfikację.

Po pierwsze, nie wszyscy gracze, którzy dostali dzikie karty, są słabi w sensie niemożności rywalizowania o tytuł pretendenta lub przynajmniej wplywu na końcową klasyfikację. Po drugie, jeśli sprawdzi się listę rankingową kobiet, można zauważyć, że spora liczba najsilniejszych szachistek nie uczestniczy. Dlaczego? Po trzecie, nie mam problemu z niektórymi szachistkami, mających przyjaciół wśród organizatorów i sponsorów. To jest znakomite! Ale dlaczego oni po prostu nie zaoferują im opłat kontraktowych i/lub zorganizują prywatne super turnieje, zamiast wpływać na oficjalny cykl mistrzostw świata?

Twoja opinia jest stronnicza, ponieważ jest tu konflikt interesów. Twoja żona jest znaną arcymistrzynią i potencjalną uczestniczką cyklu Grand Prix, dlatego jesteś po prostu rozczarowany, że nie otrzymała zaproszenia.

Wierzcie mi lub nie, próbuję być obiektywny i krytykować rzeczy, które uważam za niesprawiedliwe, nieważne, czy dają mi korzyść, czy szkodzą mi i moim przyjaciołom. Oczywiście, jak każdy człowiek, szybciej zauważam, że coś się źle dzieje, jeśli dotyczy to osobiście mnie w negatywny sposób. Faktycznie, gdy rozmawialiśmy o tej sytuacji z najwyższym przełożonym w dobrze znanej firmie IT, częściowo żartem sugerował, żeby zorganizować jeden z następnych turniejów Grand Prix, żeby arcymistrz Pogonina zakwalifikowała się do niego automatycznie. Naturalnie, odrzuciłem jego szczodrą ofertę, ponieważ nie chcę działać zgodnie z niesprawiedliwymi zasadami, które są obecnie powszechną praktyką.

Każdy może krytykować system. Ale gdzie znajdziesz fundusze na organizację turnieju, jeśli nie pozwolisz organizatorom rozprowadzać dzikie karty?

To jest trudne pytanie. Moim zdaniem, FIDE powinna albo w końcu znaleźć model biznesowy, który pozwoliłby na zarabianie promując szachy, albo przynajmniej współpracować tylko z szachowymi patronami, którzy szczerze są zainteresowani utrzymaniem sprawiedliwej rywalizacji, jako przeciwieństwo do nagradzania swoich faworytów. Poza tym, FIDE może stworzyć listę bazującą na ranking/wynikach turniejowych i użyć jej w celu namawiania miast/sponsorów do goszczenia turniejów, a nie odwrotnie, jak to jest teraz robione („sprzedać kilka wolnych miejsc oferentom”). Tak, Andrei Filatov, główny sponsor meczu Anand-Gelfand, jest przyjacielem Borysa. Jednakże, tylko zafundował mistrzostwa, podczas gdy Gelfand uczciwie zarobił prawo do gry o tytuł. Nie jest tak, że Andrei zapłacił organizatorom koszty i domagał się, żeby jego przyjaciel miał bezpośredni strzał do szachowej korony.

Tymczasem, co widzimy w kobiecych szachach? Czy nie było wspaniale wiedzieć z wyprzedzeniem, jak można zakwalifikować się do cyklu Grand Prix? Czy szachy nie mają być sprawiedliwym sportem, gdzie umiejętności są ważniejsze od posiadania bogatych krewnych i/lub wpływowych dobroczyńców wśród szachowych urzędników? Czy będziemy świadkami przejścia od nepotyzmu i plutokracjo do merytokracji? Co o tym sądzicie?

ChessBase News 1 (wersja angielska)

ChessBase News 2 (wersja angielska)